Bilim insanları, kıtanın buzlarında uzun süre depolanan cıvanın sıcaklık artışı ve buzulların erimesiyle birlikte yeniden çevreye karıştığını belirledi.
Pekin Üniversitesi’nden çevre bilimci Chengzhen Zhou liderliğindeki araştırma ekibi tarafından yürütülen çalışmada, Antarktika Yarımadası’ndan alınan tortu örnekleri incelendi. Araştırmanın sonuçları, iklim değişikliğinin kıtadaki tarihsel cıva birikimini yeniden aktif hale getirdiğine işaret etti.
Cıva birikimi yüzde 160 arttı
Proceedings of the National Academy of Sciences'ta (PNAS) yayımlanan araştırmaya göre, Antarktika Yarımadası’nın kıta sahanlığında cıva birikimi, küresel kıta sahanlığı ortalamasının yaklaşık iki katı hızla gerçekleşiyor.
Bölgede cıva birikim hızının, sanayileşmenin başladığı 1800’lü yılların ortalarından bu yana yüzde 160 arttığı tespit edildi. Araştırmacılar, bu artışın Antarktika’daki buzulların iklim değişikliğine bağlı olarak hızla erimesiyle birlikte yeni bir çevresel risk oluşturduğuna dikkat çekti.
Buzullar cıva kaynağına dönüşüyor
Antarktika’nın uzun yıllar boyunca atmosferden gelen cıvanın önemli bir bölümünü buz tabakalarında tutarak doğal bir “yutak” görevi gördüğü belirtildi. Ancak küresel sıcaklıkların yükselmesiyle birlikte buzulların erimesi, bu doğal depolama mekanizmasının tersine dönmesine yol açıyor.
Bilim insanlarına göre buz erimesi ve erozyon, geçmişte buzullarda depolanan cıvayı yeniden harekete geçirerek çevreye ve okyanuslara taşınmasına neden oluyor.
Araştırmada, atmosfer-okyanus ve atmosfer-buzul-kara-okyanus döngülerinin birlikte etkisiyle buz erimesine bağlı karasal cıva salımının yüzde 550 arttığı belirlendi. Hava ile deniz arasındaki cıva alışverişinde ise yüzde 350 artış tespit edildi.
İklim değişikliği yeni kirlilik kaynağı oluşturuyor
Araştırmacılar, elde edilen bulguların Antarktika’daki tarihsel cıva rezervlerinin iklim değişikliğiyle birlikte yeniden çevreye karışmaya başladığını gösterdiğini belirtti.
Bilim insanları, kıtadaki büyük cıva rezervinin artık yalnızca geçmişte atmosferden gelen cıvayı depolayan doğal bir alan olmadığını, buzulların erimesiyle birlikte aktif bir ikincil kirlilik kaynağına dönüşebileceği uyarısında bulundu.
