Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti), milyonlarca sigortalıyı ilgilendiren emeklilik koşullarının yeniden düzenlenmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına kanun teklifi sundu.
DEM Parti Grup Başkanvekilleri Sezai Temelli ve Gülüstan Kılıç Koçyiğit tarafından sunulan teklifle, 8 Eylül 1999 tarihinden sonra ilk kez sigortalı olanların emeklilik koşullarının yeniden ele alınması amaçlanıyor.
Yaş şartını tamamlayamayanlara emeklilik imkânı
Kanun teklifine göre, 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olan ve gerekli sigortalılık süresi, hizmet süresi ile prim gün sayısını tamamlayan ancak yaş şartını karşılayamayan kişilere yaşlılık aylığı bağlanması öngörülüyor.
Teklif kapsamında 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na geçici 113'üncü maddenin eklenmesi isteniyor.
Düzenlemenin yasalaşması halinde kapsama giren vatandaşların Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) yazılı başvuruda bulunması gerekecek.
EYT sonrası oluşan farklılıklara dikkat çekildi
Teklifin gerekçesinde, 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlarla bu tarihten sonra sigortalı olanların emeklilik koşulları arasındaki farklılıklara dikkat çekildi.
2023 yılında çıkarılan 7438 sayılı Kanun ile 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olanlara belirli koşullarla yaş şartı aranmaksızın emeklilik hakkı tanındığı hatırlatıldı.
Bu tarihten sonra sigortalı olanların ise söz konusu düzenlemenin dışında kaldığı belirtildi.
"Emeklilik temel bir sosyal haktır"
Kanun teklifinin gerekçesinde, emekliliğin çalışanların yıllar boyunca ödedikleri primlerin ve verdikleri emeğin karşılığını almalarını sağlayan temel sosyal güvencelerden biri olduğu ifade edildi.
Sigortalılık başlangıç tarihleri birbirine yakın olan vatandaşlar arasında ortaya çıkan emeklilik farklılıklarının hakkaniyet, eşitlik ve ölçülülük ilkeleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği savunuldu.
İşsizlik ve gelir kaybına vurgu yapıldı
Teklifte, emeklilik yaşını bekleyen vatandaşların özellikle ileri yaşlarda iş bulmakta zorlanabildiğine dikkat çekildi.
Güvencesiz çalışma, düşük ücret, işsizlik ve gelir kaybı gibi sorunların emeklilik hakkına erişimi bekleyen kişilerin yaşam koşullarını olumsuz etkilediği belirtildi.
Ayrıca düzenlemenin sosyal güvenlik sistemine getireceği mali yükün hesaplanması ve finansman planlamasının yapılması gerektiği ifade edildi.
Kademeli emeklilik yasalaşırsa kimler yararlanacak?
Teklifin kabul edilmesi halinde, 8 Eylül 1999'dan sonra sigortalı olan ve gerekli prim ile hizmet süresini tamamlamasına rağmen yaş koşulunu karşılayamayan vatandaşlar, SGK'ye yazılı başvuruda bulunarak yaşlılık aylığı talep edebilecek.
Uygulamanın ayrıntıları ve başvuru esasları Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından belirlenecek.
Kademeli emeklilik yasası çıktı mı?
Hayır. Kademeli emeklilik düzenlemesi henüz yasalaşmadı.
DEM Parti tarafından TBMM Başkanlığına sunulan düzenleme şu aşamada bir kanun teklifi niteliğinde bulunuyor.
Teklifin yürürlüğe girebilmesi için TBMM'deki yasama sürecinin tamamlanması ve kabul edilen düzenlemenin Resmî Gazete'de yayımlanması gerekiyor.
