Gaziantep Şehitkamil Dr. Ersin Arslan Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dil ve Konuşma Terapist Uzmanları Vildan Toprak Mutlu ve Hande Yol çocukların, karmaşık cümleler kuramayarak başkaları tarafından anlaşılmadığında, bir an önce ailelerin dil ve konuşma terapisine başvurmaları gerekmekte olduğunu kaydetti.
"Konuşma anlaşılırlığının yüzde yüz olmasını bekleriz"
Dil ve Konuşma Terapist Uzmanı Vildan Toprak Mutlu
Çocuklarda normal gelişim sürecinden bahseden Vildan Toprak Mutlu, "Çocuğun iletişim kurma amacıyla başlayıp, dili anlama ve dili kullanma süreçlerinde yaşına uygun şekilde kazanılması sürecidir. Bebekler doğdukları andan itibaren ağlayarak, çeşitli sesler çıkartarak, oyuna katılım sağlayarak, jest ve mimik kullanarak çevresiyle iletişim kurmaya çalışmaktadır. Özellikle bu dönemin sonunda çocuklar, sözcükleri edinmeye başladıktan sonra sözel dönem evresi başlamış olur. 12-18 aylık dönemi tek sözcük döneme olarak adlandırıyoruz ve bu dönemde artık çocuklar kelimeleri anlamlı ve bilinçli olarak kullanmaya başlamaktadırlar." dedi
"Konuşması anlaşılmayan çocuklarda gecikmeden şüphe edilmeli"
Dil ve konuşma gecikmesinin belirtilerine değinen Mutlu, "Eğer çocuğunuz 12 ay civarında anlamlı kelimeler üretmiyorsa, 12 ay civarında anlamlı kelimeleri yoksa 2 yaş civarında 2 kelimelik basit cümleler kurmuyorsa, 3 ve 4 yaş civarında karmaşık cümleler kurmayıp konuşması da yabancılar tarafından anlaşılmıyorsa gecikmiş dil ve konuşmadan şüphe edilebilir. Bu şüpheyi yaşayan ailelerin bizzat bir an önce dil ve konuşma terapisine başvurması gerekmektedir." şeklinde konuştu.
Mutlu "Erken müdahaleyi kaçırma durumunda ise çocuklar gerçek anlamda tam potansiyelini yansıtmamakla birlikte bazı alanlarda kalıcı sorunlar yaşayabilir. Bu alanlar akademik başarısızlık, sosyal duygusal gelişim sorunları, sosyal ilişkilerde zorluk ya da bilinçsel gelişiminde kendini arar görebilir." dedi.
Dil ve Konuşma Terapist Uzmanı Hande Yol
"Basit cümleler kurmasını bekliyoruz"
Normal dil gelişim sürecinin devamını aktaran Hande Yol, "18-24 aylık dönemde ise çocuğun sözcük dağarcığının 50 kelimeye ulaşmış olmasını ve 2 kelimelik içermeyen basit cümleler kurmasını bekliyoruz. 2-3 yaşına geldiğinde ise çocuğun sözcük dağarcığının daha da gelişmesini ve 3-4 kelimelik cümleler kurmasını bekleriz. Konuşma anlaşılırlığının yanında yaklaşık yüzde 100 seviyesinde olmasını bekliyoruz. 3-4 yaşına geldiğinde ise çocuk artık daha karmaşık cümleler kurabilir ve bunlar daha karmaşık cümlelerdir. 4-5 yaşına geldiğinde ise çocuk artık neden ne için gibi sorulara yanıt verebilir, daha anlamlı, kurallı ve dil bilgisine uygun cümleler kurabilir, yetişkin tarzında konuşabilir, konuşma anlaşılırlığının yüzde 100 olmasını bekleriz." ifadelerini kullandı.
"Dil ve konuşma gecikmesinin en yaygın nedenleri"
Dil ve konuşma gecikmesinin en yaygın nedenlerinden de bahseden Yol, "En yaygın nedenleri biyolojik, çevresel ve genetik faktörler kapsamında ele alabiliriz. Dil konuşmanın yavaş seyrinde tek bir faktördense birden fazla faktörün rol aldığını söyleyebiliriz. Bunlar işitme problemleri, otizm spektrum bozukluğu, ekran maruziyeti, çevresel faktörler ve zihinsel yetersizlikten en yaygın nedenleri arasındadır." dedi.
"Erken müdahaleyle sorunlar kalıcı hale gelmeden önlenebilir"
Erken müdahalenin önemini aktaran Yol, "0-3 yaş arasında beynimizin en hızlı geliştiği ve öğrenme kapasitemizin en hızlı olduğu dönem yani kritik dönemdir. Bu dönemde fark edilen ve tanımlanan dil, konuşma ve iletişim gecikmelerinde erken müdahaleyle sorunlar kalıcı hale gelmeden önlenebilir." ifadelerini kullandı.
